Wintertijd: is stroom 's nachts nu weer goedkoper?
Zondag 25 oktober gaat de klok een uur terug. Rond die tijd lees je vaak dat je vanaf nu weer 's nachts moet laden, omdat stroom dan goedkoper is dan overdag. Ik zocht het uit in de beursprijzen per uur sinds 2015. Het klopt grotendeels. Alleen heeft de klok er weinig mee te maken.
Van november tot en met januari wint de nacht
In november, december en januari was de nacht (0:00 tot 6:00) de afgelopen drie jaar op ongeveer 9 van de 10 dagen goedkoper dan de middag (10:00 tot 16:00). Het scheelt gemiddeld zo'n 3 cent per kWh. In de zomer is het andersom, dan is de middag 5 tot 7 cent goedkoper.
| Maand | Nacht goedkoper dan de middag | Gemiddeld verschil |
|---|---|---|
| september | 3 tot 17% van de dagen | middag 3,0 ct goedkoper |
| oktober | 58 tot 68% | nacht 0,6 ct goedkoper |
| november | 87 tot 93% | nacht 2,6 ct goedkoper |
| december | 97 tot 100% | nacht 3,7 ct goedkoper |
| januari | 84 tot 97% | nacht 3,4 ct goedkoper |
| februari | 46 tot 86% | nacht 0,9 ct goedkoper |
| maart | 3 tot 35% | middag 2,3 ct goedkoper |
Kale EPEX-prijzen, 2023 tot en met 2025. De percentages lopen per jaar uiteen, daarom staat er een bandbreedte.
Het komt door de zon
De omslag gaat geleidelijk. Vier weken voor de klokwissel was de nacht in 2020 tot en met 2025 op ruim de helft van de dagen goedkoper. In de week voor de wissel was dat 79 procent, in de week van de wissel 81 procent, en een maand later bijna altijd. In diezelfde weken wordt de middagzon bijna drie keer zo zwak. De klok gaat toevallig om midden in die omslag, en daardoor lijkt het alsof de wintertijd het regelt.
Waarom de nacht dan goedkoper is
Zonder veel zon valt het goedkope middagdal weg. Overdag gebruikt het land meer stroom, want kantoren en fabrieken draaien en de verwarming en het licht staan aan. Dat gat vullen gascentrales, en die zijn duur. 's Nachts slaapt bijna iedereen en in de winter waait het vaker. Eigenlijk is dit het oude normaal. Tot 2019 was de nacht het hele jaar door goedkoper. Het middagdal in de zomer bestaat pas sinds de zonnepanelen massaal op de daken kwamen.
Wanneer het niet klopt
Op zo'n 6 procent van de winterdagen is de middag toch goedkoper. Dat zijn vooral zonnige zaterdagen en zondagen, als de vraag laag is en de zon net genoeg doet. En dit jaar loopt de omslag later. Tot 19 oktober was de nacht maar op 16 procent van de dagen goedkoper. Het was een zonnige maand, en het dure gas maakt juist de nachturen duurder. Daarover schreef ik eerder in gasprijs en stroomprijs.
Wat je nu anders doet
- Zet je timers op de nacht. Auto, vaatwasser en wasmachine schuiven van de middag naar de nacht. Het goedkoopste uur ligt in de winter meestal rond 3:00 of 4:00, soms al rond 23:00. Voor de auto rekent de gratis EV laadplanner het per nacht voor je uit.
- Laad een thuisbatterij 's nachts. Gebruik hem in de ochtend- en avondpiek, als stroom het duurst is.
- Reken niet op je zonnepanelen. Die leveren nu weinig, dus de middag is in de winter zelden een gratis laadmoment.
Kort gezegd
Van november tot en met januari is stroom 's nachts bijna altijd goedkoper. Dat komt door de zon. De klok gaat toevallig op hetzelfde moment om. In oktober en februari springt het goedkoopste moment nog heen en weer, en dan helpt het om even naar de prijzen van morgen of de voorspelling voor de week te kijken. Hoe het dagritme het hele jaar loopt, lees je in stroomprijs per uur.