Stroomprijs in een storm

Zaterdag 24 oktober waaide het hard, en dat zag je aan de stroomprijs. Een kWh kostte op de beurs gemiddeld 3,4 cent. Maandag was dat nog 20,7 cent. Tussen 12:00 en 16:00 was stroom met een halve cent bijna gratis. Mooi voor wie kon laden. En een leerzame dag voor wie stroomprijzen voorspelt.

Wat een windmolen doet als het stormt

Een windmolen begint te draaien bij zo'n 11 km/u en levert vanaf ongeveer 45 km/u zijn volle vermogen. Harder waaien levert dan niets extra op. Rond 90 km/u gaan veel molens uit, om de wieken en de as te sparen. Dat is de wind op 100 meter hoogte, waar de wieken draaien, en daar waait het een stuk harder dan op straat.

Ze stoppen niet allemaal tegelijk. De ene molen vangt een windvlaag, de andere net niet, en nieuwere molens remmen geleidelijk af. Toch merk je het. Op nieuwjaarsdag 2025 zakte de Nederlandse windstroom van 5.700 naar 3.500 megawatt toen het boven de Noordzee rond de 100 km/u ging waaien.

Waarom dat lastig te voorspellen is

Het lastige zit rond die 90 km/u. Waait het 85, dan draaien de molens vol en zakt de prijs richting nul. Waait het 95, dan staat een deel stil en blijft stroom duurder. Een weersverwachting van een paar dagen vooruit zit makkelijk 10 km/u naast. En waar een storm precies langs trekt, over zee, over land, over Duitsland of er net langs, weet je pas vlak van tevoren.

Ons model houdt rekening met die grens. Het kijkt naar de wind op meerdere plekken, op zee en op land, in Nederland en in Duitsland. Duitsland telt mee omdat onze prijs vaak die van de buren volgt.

Daar kwam iets bij. Gas is dit najaar duur, met de hoogste prijs sinds eind 2022. Een storm terwijl gas zo duur is, kwam in de cijfers van de afgelopen jaren bijna niet voor. Een model leert van wat het eerder zag, en dit had het nog niet vaak gezien.

Wat wij voorspelden

Een week van tevoren, op zaterdag 17 oktober, stond zaterdag 24 oktober bij ons al als goedkoopste dag van de week. Het goedkoopste blok van drie uur: 12:00 tot 15:00, voorspeld op 1,5 cent. Het werd 0,5 cent. Wie daar zijn auto of wasmachine op plande, zat goed.

De dag als geheel schatten we te hoog. Wij zeiden zo'n 10 cent gemiddeld, het werd 3,4. Dat kwam door ons eigen recept. Naast het weer weegt het model mee hoe de markt zich de weken ervoor gedroeg. Meestal maakt dat de voorspelling beter, want het dempt de grillen van het weer. Alleen waren de weken voor de storm duur, en dat trok onze zaterdag omhoog.

Wat we hebben aangepast

We hebben er een stormregel bij gebouwd. Op dagen met heel veel verwachte wind telt die marktgeschiedenis minder zwaar mee en krijgt het weer meer te zeggen. Nagespeeld over het afgelopen jaar was de fout op de winderigste dagen daarmee zo'n 10 procent kleiner. Daarnaast kijkt het model naar meer plekken in Duitsland, ook in het zuiden en westen. Allebei draaien ze vanaf volgende week mee.

Kort gezegd

Bij storm wordt stroom goedkoop, tot het zo hard waait dat molens stoppen. Waar die grens precies ligt en waar de storm langs trekt, blijft lastig te voorspellen, voor iedereen. Het goedkoopste moment zagen we een week van tevoren aankomen, de prijs schatten we te hoog. Daar hebben we van geleerd. Of het de komende dagen gaat waaien, zie je in de voorspelling voor de week en het energie-weerbericht.